Oyun Terapisi

Bu yaklaşımların en önemlilerinden biri de oyun terapisidir. Oyun terapisi kısaca çocuğun kurgulamış olduğu oyun aracılığıyla o çocuğun duygularına ve düşüncelerine ev sahipliği yapan iç dünyasını keşfetme ve ifade etme sürecidir. Aynı zamanda oyunun kendisi çocuklar için bir öğrenme ve deneyimle yöntemidir ve çocuğun karakter ve kişilik gelişiminde çok önemli rol oynamaktadır. Tüm bu yönleriyle oyun terapisi hem problemi tanıma hem de problemi çözme sürecinde yardımcı olmaktadır.

Oyun terapisi modeli yirminci yüzyılın başlarında ortaya çıkmıştır. Farklı psikoterapi modelleriyle temelini sağlamlaştırmış, terapi metotlarını farklılaştırmış ve dünya geneline yayılmıştır. Oyun terapilerinde yöntem temel olarak ikiye ayrılmaktadır; yönlendirilmiş ve yönlendirilmemiş oyun terapileri. Yönlendirilmiş oyun terapilerinde terapist direktifler vererek çocuğun oyunu oynamasını sağlarken yönlendirilmemiş oyun terapilerinde oyun çocuğun kontörlüne bırakılmaktadır. Örneğin, Çocuk Merkezli/Odaklı Terapi modelini ya da Psikanalitik Oyun Terapisini benimseyen terapist oyunu daha çok çocuğun kontrolüne bırakırken Bilişsel Davranışçı Oyun Terapisi modelini benimseyen terapist direktifleriyle oyunu yönlendirebilmektedir.

Yukarıda da bahsedildiği gibi oyun terapileri kuramsal açıdan farklı psikoterapi modelleriyle de farklılaşmıştır. Örneğin Psikanalitik Oyun Terapisi’ne göre, oyun, çocukların bilinçdışını keşfetmek için bir araç olarak görülmekte, oynadıkları oyun sayesinde etrafındaki her şeyi kendisine göre tekrardan düzenlemekte ve çocuklar oyun ile kendini rahatlatabilmektedir. Bir başka örnek olarak Çocuk Merkezli Oyun Terapisindeki amaç oyunu çocuğun kontrolüne bırakarak çocuğun karar alabilmesini sağlamak, kendi benliğini fark etmesine yardımcı olmak ve kendisine ve çevresine karşı pozitif bakış açısına sahip olmasına katkıda bulunmaktadır. Yönlendirilmiş oyun terapisi modeline örnek olarak gösterilen Bilişsel Davranışçı Oyun Terapisinde ise amaç yapılandırılmış ve kısa süreli bir terapi sürecinde çocukların özellikle gelişimsel problemlerini ortadan kaldırmaktır.

Oyun terapisi aynı zamanda özel eğitim merkezlerinde de sık sık kullanılmaktadır. Hiperaktivite-Dikkat Eksikliği, Özel Öğrenme Güçlüğü, Zihinsel Yetersizlik, Otizm gibi tanılar almış çocuklarda, çocukların sahip olduğu ilişki sorunları, akademik yetersizlik, düşük özgüven gibi problemlerin azaltılmasında yardımcı olmaktadır. Aynı zamanda oyun terapileri, çocukların kaygı seviyesinin düşürülmesine, benlik algısının yükseltilmesine, ifade ve sosyal becerilerinin gelişmesine, problemli davranışların azaltılmasına ve duygusal, durumsal, düşüncesel farkındalık seviyelerinin artmasına katkıda bulunmaktadır.